In september vorig jaar zette PostNL-topman Pim Berendsen een gedurfde stap. Na jarenlang als financieel directeur te hebben gediend naast boegbeeld Herna Verhagen kwam hij met een eigen strategisch plan dat de naam Breakthrough 2028 meekreeg. Na jaren van dalende postvolumes en steeds scherpere concurrentie bij pakketbezorging moest het bedrijf eindelijk structureel winstgevender worden.

Berendsen legde de lat hoog. In drie jaar moet het genormaliseerde bedrijfsresultaat stijgen tot meer dan 175 miljoen euro, de vrije kasstroom tot boven 75 miljoen euro en het rendement op het geïnvesteerde vermogen tot ruim 12 procent. Een hoofdrol is weggelegd voor het voormalige Pakketten, sinds begin 2026 verdeeld over E-commerce en Platforms. De winstmarge bij E-commerce, het voormalige binnenlandse deel van Parcels, moet oplopen van 2,5 procent in 2024 naar ongeveer 6,5 procent in 2028.

Die sprong moet komen uit volumegroei, hogere opbrengsten per pakket en een efficiënter netwerk. Berendsen rekende bij zijn strategiepresentatie op ongeveer 5 procent jaarlijkse marktgroei en slechts beperkt marktaandeelverlies. De weg naar 2028 is nog lang, maar de halfjaarcijfers over 2026 laten zien dat de uitgangspositie er niet makkelijker op is geworden. 

De topman spreekt over ‘geïntensifieerde externe uitdagingen’. De markt groeit minder hard, nieuwe concurrenten melden zich en het pakketvolume daalt. PostNL reageert met 75 miljoen euro aan extra besparingen in 2027 en 2028, boven op de maatregelen die al waren aangekondigd. De nieuwe ingreep verhoogt de bedrijfsdoelen voor 2028 niet, maar lijkt eerder te moeten voorkomen dat de beoogde margeverbetering uit beeld raakt.

Beleggers reageerden op de halfjaarcijfers positief. Het aandeel stond halverwege de dag ongeveer 5 procent hoger op 95 eurocent. De beurswaarde bleef met minder dan 500 miljoen euro bescheiden.

Nog krimp in volumes
De volumeontwikkeling is de duidelijkste tegenvaller. In 2024 versnelde de groei ieder kwartaal en bereikte zij in de laatste drie maanden ruim 10 procent. Een groot deel kwam van internationale klanten, vooral Aziatische webwinkels. Dat zorgde voor veel pakketten, maar droeg nauwelijks bij aan de winst. In 2025 liep het groeitempo snel terug. Na kleine plussen in de eerste jaarhelft was in het vierde kwartaal geen groei meer over (zie grafiek).

PostNL bezorgt minder pakketjes: in tweede kwartaal ook krimp  

Bron: rapportages PostNL. Bewerking VEB. Grafiek toont ontwikkeling bij onderdeel E-commerce.  

Bij de jaarcijfers in februari rekende PostNL voor 2026 nog op 1 tot 3 procent volumegroei bij E-commerce. Twee maanden later meldde het een daling van zeven procent in het eerste kwartaal. In het tweede kwartaal kromp het volume met bijna zes procent. Over de eerste jaarhelft bezorgde PostNL per saldo 6,4 procent minder pakketten dan een jaar eerder.

Als alleen gekeken wordt naar de gang van zaken op de Nederlandse markt dan is het beeld iets bemoedigender. De volumedaling in het tweede kwartaal (drie procent) was kleiner dan in het eerste kwartaal (5,5 procent). Internationale volumes, vooral afkomstig van Aziatische webwinkels, namen met bijna 15 procent af.

Lagere groei in 2026
Nu PostNL goed en wel twee volle kwartalen onderweg is met zijn nieuwe strategie verwacht het zijn eerder voorziene volumegroei voor e-commerce dit jaar niet te halen. ‘De volumes over het hele jaar zullen niet uitkomen op de eerder genoemde groei van 1 tot 3 procent’, erkende financieel directeur Linde Janssen tijdens de analistenbijeenkomst. Zij wees erop dat ‘maatregelen rond prijs en mix en de operationele efficiëntie steeds meer effect sorteren’. Zij verwacht dat deze ontwikkeling in de tweede helft van het jaar ‘verder aan kracht wint’.  

Een belangrijke bouwsteen onder Breakthrough 2028 is daarmee nog niet zichtbaar. Groei van binnenlandse en internationale volumes moest bijdragen aan de hogere marge. De huidige ontwikkeling drukt de omzet en verslechtert de bezetting van sorteercentra en bezorgroutes. Veel kosten bewegen op korte termijn nauwelijks mee. Een fijnmazig netwerk is een voordeel zolang er voldoende pakketten doorheen gaan. Bij structureel lagere volumes verdwijnen juist schaalvoordelen.

PostNL noemt de teruggang deels een bewuste keuze. Het bedrijf onderhandelt harder over contracten en neemt afscheid van zendingen die onvoldoende bijdragen. Die beweging ‘van volume naar waarde’ is een kernpunt van de strategie. Op dit moment valt het selectiever klantenbeleid samen met zwakke consumentenbestedingen, nieuwe ‘low cost’ concurrentie en grillige internationale pakketstromen. Die combinatie was bij de presentatie van het plan niet in deze omvang voorzien.

Hogere prijs helpt een beetje
PostNL stuurt daarom nadrukkelijker op prijs, mix en rendement per pakket. De gemiddelde prijs per pakket lag in het eerste kwartaal 4 procent hoger dan een jaar eerder en over het halfjaar 5 procent hoger.

De iets betere prijs per pakketje en een veranderende lading per bezorgbusje (mix) dempten de omzetdaling. Ook besparingen en een betere planning hielpen. De resultaatsontwikkeling blijft desondanks ver verwijderd van het einddoel. Het genormaliseerde bedrijfsresultaat (ebit) van E-commerce daalde in het eerste halfjaar van 15 miljoen naar 12 miljoen euro. De winstmarge kwam uit op ongeveer 1,3 procent, tegenover de beoogde 6,5 procent in 2028.

Platforms moet PostNL internationaal aan groei en rendement helpen via een relatief kapitaallicht model. Het onderdeel organiseert voor webwinkels de verzending via veelal internationale partnernetwerken, zonder overal zelf sorteercentra of bezorgwagens te hoeven bezitten.

De Europese e-commerceactiviteiten groeiden, maar konden de terugval van Aziatische zendingen en traditionele poststromen niet compenseren. De omzet bleef ongeveer gelijk op 379 miljoen euro en een kleine winst sloeg om in een verlies van 3 miljoen euro. Platforms moet op termijn bijdragen aan groei en een hoger rendement op kapitaal. Het begon 2026 met de verwachting van dubbelcijferige omzetgroei, maar daar zit het bedrijf nog niet. Vooralsnog moet vooral E-commerce de kar trekken.

Mail blijft intussen verlieslatend. Het volume bij de traditionele postbezorging daalde zonder verkiezingspost met ongeveer acht procent. Dankzij hogere tarieven en besparingen kon het verlies worden teruggebracht tot negen miljoen euro. PostNL blijft daarom aandringen op verdere aanpassing van de universele postdienst en compensatie van de overheid.

De minister heeft ingestemd met bezorging binnen twee dagen en vanaf juli 2027 binnen drie dagen. Volgens PostNL is dat onvoldoende om de kosten te dekken. Het bedrijf wil bovendien niet langer verplicht als aanbieder van de universele postdienst worden aangewezen. Voor de haalbaarheid van Breakthrough 2028 blijft Mail daarmee een risico, al ligt het zwaartepunt van de strategie bij pakketten.

Extra besparen, en investeren
Berendsen houdt vol vertrouwen in zijn strategie en ook aan de winstverwachting voor 2026 - een genormaliseerd bedrijfsresultaat van 40 miljoen tot 70 miljoen euro – tornt hij niet. Vorig jaar kwam dat uit op 53 miljoen euro.

Toch grijpt PostNL wel wat steviger in. In 2027 en 2028 wil het 75 miljoen euro extra besparen, voornamelijk bij E-commerce. Het totale programma voor die jaren stijgt daardoor naar 170 miljoen tot 180 miljoen euro. De maatregelen moeten volgens Berendsen ‘de risico’s beperken die voortvloeien uit de concurrentiedruk’, zo zei hij tijdens het gesprek met analisten.

De extra ingreep fungeert ook als buffer voor mogelijk tegenvallende volumes. De kosten per pakket moeten omlaag om de margeambitie binnen bereik te houden. Wanneer de volumes later aantrekken, kan PostNL profiteren van de operationele hefboom van een slankere kostenbasis. Janssen ziet mogelijkheden om met kunstmatige intelligentie meer processen te automatiseren. Dat raakt ook ondersteunende functies, onder meer bij IT en financiën. Daarnaast zoekt PostNL besparingen in het netwerk en bij de inkoop.

Tegelijkertijd moet PostNL ook blijven investeren. Het bestuur wil op termijn duizenden extra pakketautomaten plaatsen, waarmee de kosten per bezorging kunnen dalen en de netwerkbenutting kan verbeteren. Ook is IT nodig om volumes slimmer over dagen, locaties en bezorgvormen te verdelen. Te hard snijden in de ondersteunende functies die deze vernieuwing moeten uitvoeren kan de gewenste margeverbetering juist vertragen.

PostNL houdt de resultaten voorlopig overeind met hogere tarieven, selectievere volumes en meer kostenmaatregelen. De extra besparingen zijn nodig om de doelstellingen binnen bereik te houden. De komende kwartalen moeten uitwijzen of het bedrijf de daling van het pakketvolume kan stoppen zonder opnieuw lage prijzen te accepteren en of de hogere opbrengst per pakket zich eindelijk vertaalt in een overtuigende winstverbetering.